Helo, fy enw i yw Manon ac byddaf yn rhannu gyda chi fy mhrofiadau o berfformio yn Gymraeg fel canwr-gyfansoddwr Cymreig yn Abertawe dros y flwyddyn ddiwethaf. Byddaf hefyd yn archwilio rhywfaint o gefndir cerddoriaeth Gymraeg a'i phwysigrwydd yn ein bywydau heddiw a pha mor wych yw rhannu ein hiaith gyda'r byd.
Canu yn Gymraeg yw ffurf gelf hardd sy, wrth gwrs, yn rhan hanfodol o hunaniaeth ddiwylliannol ein gwlad ond gyda'i sŵn unigryw a'i thôn melodig mae wedi parhau i ffynnu a thyfu gan ganiatáu i ni rannu'r harddwch hwn gyda'r byd. Mae cerddoriaeth wedi bod bob amser yn bwysig iawn ac yn cael ei gwerthfawrogi yng Nghymru, ond mae canu yn arbennig yn rhan sylweddol o'n hunaniaeth genedlaethol yn enwedig gyda'n gwlad yn draddodiadol yn cael ei galw'n “Tir y Gân”. Mae harddwch canu yn Gymraeg yn ei allu i gyfleu emosiynau a straeon gan ei wneud yn offeryn pwerus ar gyfer mynegi diwylliannol ac yn ffynhonnell llawen, ac mae ei amrywiaeth hefyd yn ymestyn i'r genres amrywiol y mae artistiaid Cymreig yn eu defnyddio megis roc, gwerin modern, pop a jazz.
Mae yna nifer diderfyn o artistiaid Cymreig anhygoel ac dylanwadol sy'n rhannu'r celf a'r harddwch o ganu yn Gymraeg. Rydym mor lwcus i gael llawer o wyliau am ddim i ddarganfod cerddoriaeth Gymraeg fel Gwyl Tawe a Thafwyl. Rwyf wedi darganfod nifer o artistiaid anhygoel drwy Gwyl Tawe er enghraifft, lle darganfyddais Mali Haf yn Gwyl Tawe y llynedd ac ers hynny rwyf wedi bod yn gwrando'n helaeth ar ei cherddoriaeth. Ond fy nghanfyddiad gorau oedd yn Gwyl Tawe 2024 gyda HMS Morris. Rwy'n fan mawr. Maes HMS Morris yn fand anhygoel, maen nhw'n fand electro-pop seichedelig dwyieithog sy'n adnabyddus am eu sain anturus, uchelgais cyfuno genres a esthetig weledol tynnog, ac o dan arweiniad y canwr a'r amlofferynnwr Heledd Watkins, mae'r band wedi esblygu'n fawr ond maent wedi aros yn gyson gyda'u ethos craidd o greadigrwydd dewr, dirgelwch geirfaol a dos iach o anghyffrediniaeth.
O ran fi, dechreuais ysgrifennu caneuon yn 2024 gyda hwb gan Future Blood, prosiect cerddorol anhygoel lle gwnaethant bwyso arnaf i godi fy gitâr a chyfansoddi fy nghaneuon fy hun. Rwy'n ysgrifennu mewn 3 iaith (Saesneg, Ffrangeg a Chymraeg) ond mae Cymraeg wedi bod yn fy hoff iaith erioed gan fy mod wedi darganfod y gallaf fy mynegi'n well gan ddefnyddio ei ieithwedd ac mae'n codi safon fy llais bob tro rwy'n canu yn y Gymraeg gan ei fod bob amser wedi swnio'n fwy pwerus ac yn gwneud i mi deimlo'n hyderus.
Ers imi symud i'r coleg, mae gen i gariad newydd am ganu yn Gymraeg a pherfformio mewn lleoliadau sy'n siarad Cymraeg gan ei fod wir yn helpu i mi barhau i fy mynegi yn Gymraeg gan nad oedd gen i lawer o gyfleoedd i wneud hynny ers gadael fy ysgol cyfrwng Cymraeg a pheidio â siarad y Gymraeg adref. Yn ogystal, rwyf wastad wedi darganfod bod yr gynulleidfa wastad mor groesawgar ac yn werthfawrogol wrth berfformio yn y Gymraeg, sydd wedi helpu fi'n fawr i dyfu fel perfformwraig. Rwyf wedi perfformio mewn difyrrwch o gigs ers i mi ddechrau yn 2024 ond y rhai mwyaf cofiadwy fyddai pan berfformiais ar y llwyfan mawr yng Ngwyl Tawe yn 2025 gan mai profiad anhygoel oedd hwnnw ac yn yr un flwyddyn honno rhyddhau fy sengl gyntaf o'r enw Amryliw gyda fideo cerddorol anhygoel. Gig arall oedd pan gefais y cyfle i berfformio yng Ngwyl Fel Na Mai, a phan berfformiais gyntaf yn Nhŷ Tawe a chefnogi'r grŵp anhygoel Tara Bandito, a eleni byddaf yn perfformio yn Nhafwyl ar 21ain Mehefin ac rwy'n edrych ymlaen yn fawr ato!
